Effectief spataderen behandelen

Spataderen (varices)

Spataderen zijn verwijdde aderen en bevinden zich meestal in de benen. Onder invloed van de zwaartekracht staat vooral veel druk op de wanden van de aderen in de benen.

Het ontstaan van spataderen

Spataderen ontstaan doordat de klepjes in de aderen niet goed meer sluiten. Normaal gesproken zorgen deze klepjes ervoor dat het bloed naar de aderen stroomt en niet terug kan zakken. Wanneer de klepjes in de aderen niet goed sluiten stroomt het bloed minder goed omhoog en komt er meer druk op de ader te staan. Hierdoor wordt de ader wijder. Door de toegenomen druk op de ader zullen meer klepjes niet meer goed sluiten en uiteindelijk wordt dit zichtbaar als spatader. Er wordt van spataderen gesproken wanneer aan de benen duidelijk zichtbare blauwe en verdikte, meestal kronkelig verlopende, aderen aanwezig zijn.

Spataderen is een afwijking die erg veel voorkomt. Spataderen komen vaker voor bij vrouwen dan bij mannen.

Vergoeding door uw zorgverzekeraar

Aangezien Medisch Centrum Scheveningen onder de vlag van Bergman Medical Care een door het ministerie van VWS erkend Medisch Specialistisch Centrum is en met alle zorgverzekeraars in Nederland een contract heeft wordt uw behandeling in vrijwel alle gevallen door uw zorgverzekeraar vergoed.

Verschillende typen

Op basis van de vorm en de grootte van spataderen kunnen verschillende typen worden onderscheiden:

Kleine spataderen
De kleine spataderen komen vaak in kluwens voor en worden ook wel 'takkebosvenen' genoemd. De meeste spataderen zijn van dit type en geven meestal geen klachten. Wel kunnen de spataderen als cosmetisch storend worden ervaren.

Middelgrote spataderen
Middelgrote spataderen zijn tot enkele millimeters dik en kunnen vele centimeters lang zijn. Ook deze spataderen geven meestal alleen cosmetische klachten.   

Grote spataderen
Grote spataderen zijn vaak dikke 'kabels'. Grote spataderen ontstaan het meest vaak aan de uitwendige ader die aan de binnenzijde van het been loopt. Zelfs grote spataderen geven niet altijd klachten. Als er klachten zijn deze meestal:

  • moe, loom en zwaar gevoel
  • rusteloze benen
  • pijn
  • bloeden uit de spatader (bijvoorbeeld na stoten)

Wanneer er sprake is van grote spataderen is het van belang om een vaatchirurg hierna te laten kijken; de kans op aderontsteking, trombose en een open been neemt hierdoor namelijk toe.

Het onderzoek

Aanvullend onderzoek
Voordat de spatader wordt behandeld, stelt de vaatchirurg eerst vast om welke vorm van spataderen het gaat. Het betreft een algemeen onderzoek met Duplex (= combinatie van echografie en pulsed Doppler). Met duplex onderzoek wordt functionele en anatomische informatie verkregen over het oppervlakkige en diepe veneuze vaatsysteem. Het geeft informatie over de doorgankelijkheid van bloedvaten, de stroomrichting van het bloed en de functie van de kleppen.


De behandeling

De belangrijkste redenen om varices te behandelen, zijn het verlichten van klachten, het verbeteren van de levenskwaliteit, het voorkomen van complicaties ( o.a. huidafwijkingen, een open been en bloeding) en cosmetische wensen.

Een operatie vindt alleen plaats als uit het duplexonderzoek blijk dat de bloedafvoer na een dergelijke ingreep verbeteren zal. Het strippen was tot voor kort de meest bekende methode maar niet de meest prettige. Eind jaren negentig zijn nieuwe behandelmethodes ontwikkeld gebaseerd op minimaal invasieve technieken. Hierbij wordt gebruikt gemaakt van katheters, voerdraden en andere instrumenten die via een prik in een bloedvat worden ingebracht om vasculaire afwijkingen te behandelen. Deze technieken zijn minder belastend voor de patiënt, minder beschadigend voor het lichaam en kunnen veelal met plaatselijke verdoving en poliklinisch worden verricht. Tevens brengen deze procedures grote cosmetische voordelen met zich mee omdat er geen sneden gemaakt worden. Endoveneuze laser therapie (EVLA), radiofrequente diathermie (VNUS) en duplex geleide echosclerose (DGES) zijn voorbeelden van deze nieuwe behandelmethodes voor patiënten met varices. Bij de endoveneuze technieken behandeling is geen operatiekamer nodig. Ook is regionale anesthesie of narcose niet nodig, maar kan de behandeling worden uitgevoerd onder plaatselijke verdoving.

Voordelen van de Endoveneuze Lasertherapie t.o.v. strippen:

  • Veilige, elegante procedure
  • Geen littekens
  • Poliklinische of behandeling in dagopname
  • Sneller herstel
  • Minder beperkingen van uw dagelijkse activiteit

Tijdelijk bloeduitstorting maar geen strip tract hematoom en minder pijnlijk
U kunt zelf de verdoving kiezen, maar meestal kan de behandeling onder plaatselijke verdoving plaatsvinden
U kunt na de behandeling direct weer lopen.

Andere voordelen van de Endoveneuze Lasertherapie:

  • Het percentage succesvolle behandelingen ligt hoger dan 90%
  • 95 % van de patiënten is geschikt voor deze behandeling
  • Het percentage klachtenvermindering ligt hoger dan 90%
  • Het percentage tevreden patiënten 1 en 2 jaar na behandeling is 98% en 92%
  • Het percentage recidief spataderen is niet groter dan strippen en het duurt langer voordat spataderen terugkomen
  • Het percentage ernstige complicaties is zeer gering:
    - Longembolie 0 %
    - Diepe veneuze trombose < 1 %
    - Brandwonden 0 %
    - Lymfschade 0 %

Na behandeling van spataderen met de Endoveneuze Lasertherapie zult u wel tijdelijk een trekkend gevoel aan binnenzijde van het bovenbeen hebben. Soms treedt er ook tijdelijk een brandend gevoel op aan het behandelde gebied.

Onze vaatchirurg

Onze gecertificeerde vaatchirurg, Ben Disselhoff, wordt gezien als de EVLT® pionier in Nederland. Al in 2001 is hij in New York getraind en Dr. Disselhoff heeft bijgedragen aan het introduceren van deze behandelingtechniek in Nederland. Hij promoveerde in 2008 te Utrecht bij Prof Dr. F.L. Moll met het proefschrift: Endovenous laser therapy for varicose veins.     


Alternatieve behandelingen

Sclerocompressie (dichtspuiten), zie ook hieronder
Bij deze techniek wordt een soort 'lijm' in de spatader gespoten en vervolgens de ader dichtgedrukt. Hierdoor wordt de spatader afgesloten en uiteindelijk door het lichaam zelf opgeruimd. Vooral de kleine en middelgrote spataderen komen hiervoor in aanmerking. Na het inspuiten moet gedurende 1 à 2 weken een drukverband om het been worden gedragen, eventueel gecombineerd met een elastische kous.


Operatie (strippen)

Grote spataderen kunnen door de vaatchirurg operatief worden verwijderd. De operatie wordt uitgevoerd onder algehele anesthesie of onder plaatselijke verdoving door middel van een ruggenprik. Tijdens de operatie wordt op twee of meer punten, in het verloop van de spatader, het bloedvat blootgelegd. Vervolgens wordt er een draad ingebracht waarmee de spatader binnenstebuiten uit het been wordt getrokken. Met deze operatie verdwijnen soms ook kleinere spataderen die uitmondden in de grote spatader. Wanneer er nog kleine spataderen achter blijven, kan voor deze aderen alsnog sclerocompressietherapie worden uitgevoerd. Na de behandeling is het noodzakelijk gedurende enkele weken een aangemeten elastische kous te dragen.


Ambulante flebectomie van Müller

Deze techniek wordt toegepast bij spataderen die zowel niet voor de laser behandeling, sclerocompressietherapie als voor het klassieke strippen in aanmerking komen. Ambulante flebectomie is vooral geschikt voor middelgrote spataderen in het bovenbeen Een belangrijk voordeel is dat de therapie onder lokale verdoving kan worden uitgevoerd.

Tips om spataderen te voorkomen

Lang staan werkt het ontstaan van spataderen in de hand. Het is belangrijk om veel te bewegen. Vooral oefeningen waarbij de kuitspier regelmatig wordt aangespannen zijn bevorderlijk voor een goede bloeddoorstroming en drukvermindering in het adersysteem. Buig de tenen gedurende 5 seconden en strek de tenen hierna 5 seconden. Doe deze oefening tweemaal en een keer per uur; zonodig vaker. Lopen en fietsen zijn ook goede vormen van beweging.
Mensen die aanleg hebben voor het krijgen van spataderen kunnen uit voorzorg elastische compressie kousen (steunkousen) dragen op momenten dat zij veel moeten staan of zitten.
Het gebruik van rutosiden (natuurlijke, uit planten gewonnen producten) kan de huiddoorbloeding bevorderen en vochtophoping in de huid verminderen. Dit kan klachten, zoals vermoeidheid in de benen, verminderen. Deze producten zijn zonder recept verkrijgbaar. 

Informatie over Dokter Disselhoff klik hier

Filmpje Spataderen inspuiten (scleroseren)

Filmpje van EVLT spataderbehandeling (lasermethode)

Laatste update: 15 februari 2010